Deze stelling hebben we voorgelegd aan bezoekers van onze site. Iets minder dan de helft (46,8%) is het hier niet mee eens. De andere bezoekers (53,2%) ervaren de combinatie wel als lastig.

Ook Kees (leerkracht basisonderwijs) en Marieke (medewerker financiële instelling) hebben soms moeite om het evenwicht te vinden. Waar lopen ze allemaal tegenaan bij het combineren van werk en zorg? Voor OUDERS & COO Magazine hielden ze een knelpuntendagboek bij. Professonial organizer Anske Plante* geeft daarbij tips die bruikbaar zijn voor elk huishouden!

Kees en Marieke werken allebei 32 uur. Ze hebben 3 kinderen: Joost (half jaar), Nienke (2 jaar) en Bart (4 jaar). Joost en Nienke gaan 3 dagen naar de crèche, Bart gaat naar school en de buitenschoolse opvang (bso). Een dag uit het leven van Kees, Marieke, Bart, Nienke en Joost:

6:00 uur:
Niet nodig om de wekker te zetten, want Joost maakt ons om 6.00 uur wakker. Joost aan de borst. Kees springt het bed uit om beneden koffie te zetten en brood te smeren.

6.15 uur:
Vergeten brood uit de vriezer te halen, magnetron nog steeds kapot en dus wachten tot brood ontdooid is.

6.30 uur:

Koffie op bed; Nienke zit ook met haar fles melk bij ons op bed. Kees met koffie onder de douche. Bart rent door het huis en zegt dat hij ook melk op bed wil. Eigenlijk doen we dat alleen in het weekend, maar goed, wij hebben allemaal wat te drinken. Kees gaat snel warme melk halen en Bart is helemaal tevreden. 

6.45 uur:
Bart gooit de melk om. Ik had eigenlijk al moeten douchen voordat iedereen z’n bed uit is, maar ga dat nu dus maar snel doen. Niet zo handig, want ondertussen stort Nienke zich boven op Joost.

7.00 uur:
Gisteravond was ik doodop, dus heb m’n kleren niet klaar gelegd. Wat zal ik nu weer eens aan doen?? Kees is ondertussen aan het strijken, ik kan amper de slaapkamer in en uit, omdat hij in de weg staat. Om Bart zonder gezeur in de kleren te krijgen doen we een wedstrijdje. Dat helpt. Ondertussen is Kees klaar met strijken en stuift hij weg op de fiets.

7.15 uur:
Nienke en Joost wassen en aankleden en met z’n allen naar beneden.

7.30 uur:
Kees heeft voor Bart en Nienke brood klaar gemaakt, maar niet voor mij. Nienke en Bart gaan broodje eten, terwijl ik snel wat brood voor mezelf aan het aanrecht smeer. Ondertussen heeft Nienke er al weer een puinhoop van gemaakt en zit bovenop de tafel met het gezicht onder de appelstroop. AAHH. Ondertussen nog snel crècheboekje van Nienke en Joost schrijven.

7.45 uur:
Spullen pakken (gelukkig gisteravond al tas van iedereen klaargemaakt), jas aan. Wat ruik ik? Ja hoor Nienke heeft een poepbroek…! Ok, daar gaan we weer.

7.55 uur:
Iedereen de auto in. Gisteren de auto van de garage opgehaald voor reparatie en toen geen tijd gehad om de autostoeltjes vast te zetten. Ik sta lekker te hannesen, terwijl Nienke en Joost keet schoppen in de auto. Wat een gedoe.

8.00 uur:

Nienke en Joost op de crèche afleveren. 

8.20 uur:
Bart naar school brengen.

9.00 uur:
Ik ben op m’n werk. Krijg commentaar van collega’s dat er vlekken op mijn rok zitten...

Marieke is na de geboorte van Joost eerder begonnen met werken, omdat dit beter uitkwam voor haar werkgever. Ze is 3 dagen aanwezig, maar volgepland voor zeker vier dagen. Tijdens werktijd gaat ze 2x kolven. Verder heeft ze 1x per maand (onder werktijd) dienst om als overblijfmoeder te helpen op de school van Bart. De tijd onderweg in de auto gebruikt ze om familie en vrienden te bellen.

17.30 uur:
Ga als een van de eerste weg, voel me rottig naar m’n collega’s toe. Het kan alleen niet  anders.

18.00 uur:
Thuis. Kees komt ook net aangefietst met de bakfiets vol kids. We hadden eigenlijk het eten gisteravond moeten voorbereiden maar waren toen doodop. Kees gaat snel maar iets makkelijks maken. Ik leg Joost aan de borst. Ondertussen hebben Nienke en Bart het zwaar gehad en beginnen een beetje hangerig te worden.

18.30 uur:
Eten. Nienke eet niets, komt dit omdat we laat eten en zij te moe is??

19.00 uur:
Eventjes dollen met Nienke en Bart, tanden poetsen en naar bed toe. Ik kan de pyjama van Bart niet vinden (hij moet zijn pyjama ‘s ochtend altijd weer zelf op bed leggen). Ik ruk de zoveelste keer deze week een nieuwe pyjama de kast uit. Kan haast niks zien in de kast, moet nog steeds haar lamp vervangen, maar vergeet steeds een nieuwe lamp te kopen.

19.30 uur:
Ik kan m’n sportkleren niet vinden. Trek de halve kast leeg, gooi de wasmand om en uiteindelijk blijkt het in de droger te liggen. Laat een enorme ravage achter me en vertrek naar de sportschool.

21.30 uur:
Terug. Vaat staat er nog en wat nog erger is: de hele vaatwasser zit nog vol met schone vaat!

22.00 uur:
Ik ben gaar. Eerst even douchen.

22.30 uur:
De badkamer is een puinhoop, was sorteren en alvast alles in de wasmachine, zodat ik morgen voor ik naar het werk ga de wasmachine aan kan zetten. Morgen komt de schoonmaakster en het is een puinhoop. Toch nog maar een snel opruimen dus.

Geen geld in huis voor schoonmaakster! Toch maar even geld pinnen dan. Jas aan en ik spring de auto in.

23.15 uur:
Joost de borst geven.

23.45 uur:
Moet nu nog alles voorbereiden voor morgenochtend (kleren klaar leggen, container en oud papier buiten zetten, tassen klaarzetten etc.). Ben doodop!

Petje af voor Kees en Marieke! Het is een hele organisatie om zonder veel extra hulp werk en zorg te combineren.

De tips voor thuis:

1. Belangrijke en dringende zaken

Vraag je af wat op dit moment voor jullie het belangrijkste is. Welke rollen vervullen jullie (als ouder, partner, werknemer, kind, vriendin)? Hoeveel belang hecht je aan elke rol en hoeveel tijd kun je op dit moment aan elke rol geven?

Je kunt je gezin aan alle kanten organiseren, maar neem de tijd om stil te staan en je af te vragen of je op dit moment de juiste tijd aan de juiste dingen besteed. Veel dingen lijken belangrijk, maar zijn dat niet. De Eisenhower-matrix (zie hierna) is een hulpmiddel dat je kan helpen om prioriteiten te stellen.

Eisenhower-matrix

Het belang wordt bepaald door de resultaten. Je vraagt je in dit geval af of de activiteit bijdraagt aan het realiseren van de doelen die je hebt gesteld en de resultaten die je wilt behalen.

Als een activiteit dringend is, betekent dit dat je er direct aandacht aan moet besteden.

Met het belangrijkste bezig zijn, betekent dat je het doel voor ogen hebt.

Vragen die je kunt stellen: Waarom eerder beginnen met werken (belangrijk voor de werkgever, maar minder belangrijk voor de werknemer)? Waarom functioneren als overblijfmoeder (urgent voor de school)? Waarom kolven? Het belangrijke is zelden dringend en het dringende is zelden belangrijk.

2. Wekelijks overleg

Plan wekelijks (bijvoorbeeld op zondagavond) tijd om met je partner de week door te spreken. Bespreek de taken die moeten gebeuren en maak daarover afspraken. Leg deze bijvoorbeeld vast in een weekplanner.

Vaak heb je als vrouw een heel lijstje in je hoofd waarvan je partner geen weet heeft. Schrijf het eens op. Neem door of het allemaal moet gebeuren en of het ook allemaal nu/deze week moet gebeuren. Vaak door te praten en door het met elkaar te delen, valt er al een last van je af.

Wie oudere kinderen heeft, kan deze er ook bij betrekken. Gebruik dan de gezinsvergadering om bepaalde taken door te spreken die je kinderen zouden kunnen doen. Veel vaders en moeders doen alles in het gezin en vergeten dat kinderen vanaf een bepaalde leeftijd ook wel bepaalde taken op zich kunnen nemen.

3. Leer ‘nee’ zeggen

Als je altijd maar klaarstaat voor anderen, is de kans groot dat je meer doet dan je aankunt.

Het gevolg is dat je in de knoop komt met jezelf. Je bent opgezadeld met iets wat je helemaal niet wilt en je houdt uiteindelijk ook de ander voor de gek omdat je niet oprecht bent in je bedoelingen.

Ga na waarom je geen ‘nee’ durft te zeggen. Ben je bang de ander te kwetsen?  Of wil je het de ander naar de zin maken?

4. Genoeg is beter dan perfect

Je hoeft niet elke dag uitgebreid te koken, te schrijven in de crècheboekjes, de krant te lezen en mensen te bellen.

Zeg het abonnement op de krant op en koop elk weekend een krant. Lees die dan ook goed. Luister doordeweeks in de auto naar het nieuws. Schrijf elk weekend uitgebreid in de crècheboekjes en spreek af dat je doordeweeks alleen iets opschrijft als er iets is gebeurd. Stuur mensen een kaartje of een e-mail. Daarvoor is altijd wel een gaatje te vinden; het kost vaak minder tijd dan bellen. Zorg dat je altijd kaartjes (en postzegels) hebt.

5. Plannen

Plannen - bijvoorbeeld voor de dagelijkse maaltijden - is een belangrijke voorwaarde om goed met je tijd om te gaan. Maak in het weekend een planning van wat je elke dag wilt eten en maak op basis hiervan de boodschappenlijst. Kook in het weekend voor de dagen dat je laat thuis bent en vries dat in of kook voor 2 dagen.

6. Overzicht scheppen

Zoeken kost meer tijd dan opruimen. Zorg voor vaste plekken voor alle spullen. Zorg voor overzicht in de kledingkast. Ligt er misschien te veel kleding? Ligt er kleding die je niet meer aanhebt? Plan elk weekend wat tijd om de kledingkast op orde te houden, zodat je doordeweeks niet misgrijpt.

Maak gebruik van de natuurlijke momenten om te sorteren (als je wast, strijkt en opruimt). Kom je dan kleding tegen die je niet meer past of die kapot is, ruim het dan direct op of gooi het weg.

7. Doe het nu!

Als je het nu direct doet, kost het je de minste tijd. Nu is het nog een klein probleempje of klusje. Morgen of overmorgen is het misschien een groter probleem geworden. Direct de autostoeltjes vastzetten zonder dat de kinderen erbij zijn kost minder tijd dan ze erin zetten als je ’s morgens weg moet en er kinderen om je heen hangen. Bovendien kost uitstellen meer tijd dan direct doen.

Vaak stel je de vervelende klussen uit (vaatwasser uitruimen, strijken, kleding sorteren). Doe vervelende klussen nu, dan ben je ervan af en dat geeft een voldaan gevoel. Leg spullen na gebruik direct weer terug op de vaste plek zodat ze niet gaan zwerven.

8. Structuren, systemen en zelfdiscipline!

Structuren en systemen zijn misschien lastig aan te brengen of in te voeren, maar ze werken tijdsbesparend. Bijvoorbeeld de routine om de was direct te strijken en gestreken in de kast te hebben. Of het ‘systeem’ om de kleren ’s avonds klaar te leggen, zodat je ’s morgens niet hoeft na te denken. En: doe ’s morgens gewoon een schort aan, zodra je beneden komt. Dan heb je zeker geen vlekken (bespaart ook weer was- en strijkbeurten).

Pas op voor al je ‘ja-maars’ die je kunnen tegenhouden om te veranderen. Ja-maar is een manier van denken (vastdenken), waarbij problemen alsmaar groter worden. Het tegenovergestelde van vastdenken is ‘omdenken’. Omdenken is een techniek om problemen te veranderen in mogelijkheden. Bijvoorbeeld door andere routines te verzinnen Dus in plaats van elke ochtend na te denken over wat je aan moet trekken, dat 's avonds al doen en je kleren klaarleggen. En in plaats van je elke ochtend te laten verrassen door vlekken op je kleren door kleverige kinderhandjes, een schort aandoen. Misschien ouderwets, maar wel effectief.  Omdenken vergt een nieuwe manier van denken.

Organiseren, ordenen en structureren kun je leren. Maar je moet het zelf doen en zelf vol willen houden. Dat gaat niet vanzelf: het vraagt de nodige zelfdiscipline.

Enkele wijsheden:

• De meeste mensen overschatten wat ze in 1 jaar kunnen bereiken en onderschatten wat ze in 10 jaar kunnen bereiken.
• Einstein zei eens: ‘De belangrijkste problemen kunnen niet worden opgelost binnen hetzelfde kader waarin ze gecreëerd zijn.’

* Een professional organizer helpt overzicht aan te brengen, zodat mensen productiever worden. Anske Plante geetf trainingen Slimmer Werken en persoonlijke advies, zowel op de werkplek als thuis.